Wie zijn oog laat vallen op een woning met een monumentenstatus in Den Bosch, moet flink dieper in de buidel tasten. Uit recente cijfers van makelaarsvereniging NVM blijkt dat kopers voor een monumentaal pand gemiddeld 32 procent meer betalen dan voor een reguliere woning. Terwijl de markt voor deze historische panden groeit, zorgt een naderende landelijke verplichting rondom energielabels voor onrust bij makelaars en verkopers.
Forse prijskaartjes op de woningmarkt
De afgelopen vijf jaar, tussen 2021 en 2025, wisselden in de gemeente 219 woningen met een rijks-, provinciale of gemeentelijke monumentenstatus van eigenaar. De gemiddelde verkoopprijs van deze karakteristieke panden kwam uit op 610.000 euro. Ter vergelijking: de gemiddelde verkoopprijs van de in totaal bijna 7900 verkochte huizen in dezelfde periode lag volgens het CBS aanzienlijk lager, op 461.000 euro.
Ondanks dit flinke prijsverschil valt de stad qua monumentenprijzen in de middenmoot. In een NVM-analyse van 75 gemeenten waar voldoende historische panden zijn verkocht om harde conclusies te trekken, eindigt de Brabantse hoofdstad op de veertigste plaats. Wel ligt het aandeel verkochte monumenten lokaal met 2,8 procent beduidend hoger dan het landelijk gemiddelde, dat vorig jaar bleef steken op krap 2 procent.
Verplicht energielabel
Voor eigenaren die hun historische pand binnenkort in de verkoop willen zetten, komt er vanaf eind deze maand een extra uitdaging bij. Het wordt verplicht om bij de verkoop of verhuur een geldig energielabel te overleggen, net zoals dat al geldt voor de reguliere woningmarkt. Momenteel verstrekt de helft van de monumentenverkopers al vrijwillig zo’n label, vaak juist om de zuinigheid van de woning aan te tonen. In zes op de tien gevallen gaat het dan om een label C of hoger.
Makelaars vrezen echter dat de nieuwe algemene plicht veel monumenten een negatief stempel kan geven. Door de strenge beschermde status is het vaak niet mogelijk om ingrijpende, verduurzamende maatregelen door te voeren. Uit onderzoek van taxateur Calcasa bleek vorig jaar al dat een goed of slecht energielabel de woningprijs in Noord-Brabant gemiddeld met 3,3 procent kan beïnvloeden. Of de labelplicht daadwerkelijk een remmend effect zal hebben op de waarde van monumentale panden, zal de komende maanden moeten blijken.
